در سنین بالا، کفش از یک وسیله راحتی به یک ابزار ایمنی تبدیل می‌شود. زمین خوردن شایع‌ترین علت آسیب جدی در سالمندان است و بخش قابل‌توجهی از آن به کفش نامناسب برمی‌گردد: دمپایی که پاشنه را رها می‌گذارد، زیره‌ای که روی کاشی خیس می‌لغزد، یا کفشی که آن‌قدر نرم است که حس زمین را از بین میبرد. کفش مناسب سالمندان باید پایداری بدهد، نه فقط نرمی. در ادامه معیارهای انتخاب، اشتباه‌های رایج خانواده‌ها و تغییراتی که با افزایش سن در پا رخ میدهد بررسی می‌شود.
کفش مناسب سالمندان چه ویژگی‌هایی دارد؟
سه ویژگی از بقیه مهم‌ترند: زیره ضدلغزش با آج مشخص، کاسه پاشنه محکم که پا را ثابت نگه دارد، و بست قابل تنظیم که با ورم پا سازگار شود. پاشنه باید کوتاه و پهن باشد و کفش باید بدون خم شدن زیاد قابل پوشیدن باشد. نرمی بیش از حد، برخلاف تصور، تعادل را کم میکند.
چرا کفش خیلی نرم خطرناک است؟
حس وضعیت بدن تا حد زیادی از کف پا می‌آید. وقتی زیره بیش از حد نرم و ضخیم باشد، این اطلاعات فیلتر می‌شود و مغز تصویر دقیقی از سطح زیر پا دریافت نمی‌کند.
نتیجه در سنین بالا که تعادل از قبل کاهش یافته، محسوس‌تر است. زیره باید ضربه را بگیرد اما آن‌قدر سفت باشد که هنگام ایستادن روی آن، پا فرو نرود و نلغزد. تعادل بین این دو، مهم‌ترین تصمیم در انتخاب است.
پا با افزایش سن چه تغییری میکند؟
سه تغییر رخ میدهد که مستقیماً روی انتخاب سایز اثر می‌گذارد.
قوس کف پا به‌مرور افت میکند و پا بلندتر و پهن‌تر می‌شود؛ بنابراین سایز کفش سال‌های قبل ملاک نیست. لایه چربی زیر پاشنه نازک می‌شود و ضربه‌گیری طبیعی پا کاهش می‌یابد. و ورم پا، به‌خصوص در بعدازظهر، بیشتر و رایج‌تر می‌شود.
به همین دلیل طول پا را باید دوباره اندازه گرفت، نه اینکه شماره قدیمی سفارش داده شود. روش دقیق در راهنمای انتخاب سایز آمده و اهمیت اندازهگیری عصرگاهی اینجا بیشتر از هر گروه سنی دیگری است.
چه چیزی را باید کنار گذاشت
- دمپایی روفرشی بدون پشت: شایع‌ترین عامل زمین خوردن داخل خانه.
- کفش با زیره کاملاً صاف: روی سرامیک و کاشی خیس چنگ نمی‌زند.
- جوراب بدون کفش روی سطح صیقلی: لغزنده‌ترین حالت ممکن.
- کفش پاشنه‌دار یا باریک: سطح اتکا را کم و احتمال پیچ‌خوردگی را زیاد میکند.
- کفش فرسوده با آج ساییده: ظاهرش سالم است اما چسبندگی ندارد.
بست کفش؛ جایی که راحتی و ایمنی به هم می‌رسند
بند معمولی برای کسی که خم شدن برایش سخت است یا دستانش دچار آرتروز است، مشکل‌ساز می‌شود. اما بست هم نباید حذف شود، چون کفش بدون تنظیم روی پای متورم یا لق می‌زند یا فشار می‌آورد.
بهترین حالت، بست چسبی پهن است: با یک حرکت باز و بسته می‌شود، دامنه تنظیم خوبی دارد و با ورم پا سازگار می‌شود. اگر مدل بنددار انتخاب می‌کنید، روش‌های بستن بند کار را ساده‌تر میکند. مدل‌های کشی هم گزینه خوبی هستند به شرطی که کاسه پاشنه محکمی داشته باشند.
در خانه هم کفش لازم است
بیشتر زمین خوردنها داخل خانه اتفاق می‌افتد، نه بیرون. با این حال اغلب توجه به کفش بیرون معطوف می‌شود.
یک کفش سبک با پشت بسته و زیره ضدلغزش که فقط داخل خانه استفاده شود، سادهترین اقدام پیشگیرانه است. اگر پوشیدن کفش در خانه سخت است، دست‌کم دمپایی پشتبسته با زیره آجدار جایگزین دمپایی روفرشی معمولی شود. در فصل گرم، یک صندل پشتبسته با بند قابل تنظیم هم گزینه مناسبی است.
مدل‌های سبک از کفش‌های پیاده‌روی که زیره لاستیکی و بست قابل تنظیم دارند، برای این کاربرد مناسباند.
نقش کفی در راحتی روزانه
با نازک شدن لایه چربی زیر پاشنه، ضربه‌گیری طبیعی پا کم می‌شود و همین باعث درد در پیاده‌روی‌های کوتاه می‌شود. یک کفی با فنجان پاشنه این کمبود را تا حد خوبی جبران میکند.
اگر قوس افتاده و پا به داخل می‌چرخد، کفی با پشتیبانی قوس هم راحتی میدهد و هم الگوی راه رفتن را اصلاح میکند. جزئیات این وضعیت در راهنمای کف پای صاف بررسی شده است.
هنگام خرید برای پدر و مادر، این را بپرسید
اغلب خرید را فرزندان انجام می‌دهند و همین باعث خطای سایز می‌شود. پیش از سفارش، طول پا را روی کاغذ اندازه بگیرید و عدد را بفرستید، نه شماره کفش قبلی.
دو سؤال دیگر هم مهم است: بیشتر کجا استفاده می‌شود، داخل خانه یا بیرون؛ و آیا فرد برای پوشیدن کفش به کمک نیاز دارد. پاسخ این دو، نوع بست و ارتفاع ساق را مشخص میکند.
جمع‌بندی
در سنین بالا معیار انتخاب کفش از راحتی به پایداری تغییر میکند. زیره ضدلغزش با آج مشخص، کاسه پاشنه محکم و بست قابل تنظیم سه ویژگی غیرقابل‌چشم‌پوشی هستند و نرمی بیش از حد زیره، برخلاف تصور، تعادل را کاهش میدهد. چون قوس پا افت میکند و پا پهن‌تر می‌شود، سایز باید دوباره و در بعدازظهر اندازهگیری شود. دمپایی روفرشی بدون پشت و راه رفتن با جوراب روی سطح صیقلی را کنار بگذارید؛ همین دو تغییر بیشترین اثر را در کاهش زمین خوردن داخل خانه دارند.
سوالات متداول
کفش ساق‌بلند برای سالمندان بهتر است؟
ساق متوسط که مچ را کمی مهار کند مفید است، اما ساق بلند و سفت پوشیدن را سخت و راه رفتن را خسته‌کننده میکند. اولویت با سبکی و زیره مطمئن است.
کفش را چطور بدون خم شدن بپوشند؟
پاشنهکش بلنددسته همراه با بست چسبی، بیشتر مشکل را حل میکند. کفشهایی که دهانه بازشونده دارند هم برای این وضعیت مناسباند.
وزن کفش چقدر اهمیت دارد؟
زیاد. کفش سنگین گام را کوتاه و کشیده میکند و همین احتمال گیر کردن پا به سطح را بالا میبرد. سبکی در این گروه سنی اولویت بالایی دارد.
اگر پا متورم است چه کنیم؟
مدلی با بست چسبی پهن و رویه انعطافپذیر انتخاب کنید و اندازهگیری را در زمانی انجام دهید که ورم بیشترین حد را دارد. اگر ورم یکطرفه یا ناگهانی است، بررسی پزشکی مقدم بر خرید کفش است.
کفش داخل خانه واقعاً ضروری است؟
بله. بخش زیادی از زمین خوردنها روی سطوح صیقلی داخل خانه رخ میدهد و پوشش پشتبسته با زیره آجدار سادهترین اقدام پیشگیرانه است.
تایید شده توسط دیجیکالا